Dökme Demir Tavalar nasıl temizlenir?
Nasıl başlasam söze bilmiyorum... Bu yazıyı 4 yıldır bekleyenlerden özür dileyerek mi yoksa son zamanlarda tutulduğum temizleme, ayıklama, düzenleme hastalığından bahsederek mi?
Sufi'nin doğumuyla birlikte hayatımıza bir sürü eşya girdiği gibi bir o kadarı da hayatımızdan çıktı. Plastik kaplar, kaplamasının ne olduğu belli olmayan tencere, tavalar bunların başında geliyor. Dökme demir tencere ve tavalar onun varlığından önce hayatımıza girip bir güzel de yerleşmişti. Hatta o kadar yerleştiler ki sayıları günden güne arttı. Az evvel saydığıma göre 12 parçalık dökme demir tencere, tava setimiz olmuş. Hala gözüme kestirdiğim 2-3 parça var. Ama evde yer yok.
[blockquote align="center" style="style6"]Bize misafirliğe gelenlerden en çok duyduğum iki şeye gelince 'çok ağır değiller mi?', 'nasıl temizliyorsun?'[/blockquote]
Evet ağırlar, hele tencereler çok daha ağır. Eskiden alçak açık bir rafta dururdu. Şimdi Sufi çeker, ayağına düşürür diye kapalı alçak çekmecede duruyorlar.
Nasıl temizliyorumun cevabı ise çok daha basit. Bir fırça ile sudan geçiriyorum o kadar... Evet evet doğru okudunuz. Plastik fırça ile fırçalarken sudan geçiriyorum. Sabun kullanmıyorum. Sudan geçirip kağıt havlu ile kurulayıp ocakta yüksek ateşte 4-5 dakika kurutuyorum.
Ne pişirdiğimin önemi yok. Hep bu şekilde temizliyorum. Sabunsuz, sadece su ile... Bir kaç zaman sonra, genellikle 6 ayda bir, bana mat görünmeye başlıyorlar. İşte o zaman seasoning denilen, kaplama işlemini uyguluyorum. Seasoning işlemi de çok basit. Tencereyi yine fırça ve bu defa biraz sabun ile yıkayıp kuruluyorum. Bu arada atlamadan söyleyeyim sabun yerine salamura tuzu ya da sirke kullanılabilir. Biraz zeytinyağı ile her tarafını güzelce yağlayıp 170 dereceye ısıttığım fırında 1 saat kurutuyorum. İlla zeytinyağı olmak zorunda değil. Her türlü sıvıyağ iş görür. Yağ üzerinden akıp gitsin diye tencereyi, tavayı mutlaka ters koymak lazım. Haliyle altına bir tepsi yerleştirmeli. Ben tepsinin içine yağlı kağıt koyuyorum. Böylece bir de tepsi temizliği yapmıyorum.
Bu seasoning işlemi içi beyaz emaye kaplı tencere, tavalar için gerekli değil. Onlar iyi kullanırsanız asla parlaklıklarını kaybetmez.
Dökme demir eşyalarınızı asla bulaşık makinasına koymayın. O güzelim renkleri makinada ilk yıkamada olmasa da mutlaka ama mutlaka bozuluyor. İçindeki emaye kaplama da zamanla çatlayıp dökülmeye başlıyor.